Connect with us
https://24barimt.mn/wp-content/uploads/2022/11/mik15.jpg

Улс төр

Г.БААСАН: ЭРХ БАРИГЧИД АВЛИГАТАЙ ТЭМЦЭХ ГАЗАР, ШҮҮХИЙГ ХАЛААСАЛЧИХЛАА

Нийтэлсэн

-

-УИХ-ын гишүүд хөрөнгө орлогоо шалгуулчхаад улсыг удирдаач-
 
Авлигатай тэмцэх газрын Олон нийтийн зөвлөлийн дарга Г.Баасантай хувийн ашиг сонирхол, хөрөнгө орлогын мэдүүлгийн талаар ярилцлаа.
 
-УИХ-ын гишүүдийн хөрөнгө орлогыг хянах, шалгах эрх Авлигатай тэмцэх газарт бий юү?
 
-Авлигатай тэмцэх газар авлигаас ангид байх, төсвийн мөнгийг хууль бусаар зарцуулсан эсэхийг илрүүлэх, тодруулахын тулд хувийн ашиг сонирхол, хөрөнгө орлогын мэдүүлэг авдаг. Үүнийг Хяналт шалгалт дүн шинжилгээний хэлтэс шалгаж дүгнэдэг. Хөрөнгө орлогын мэдүүлгээс үндэслэлгүй хөрөнгөжсөн үү, цалин болон бусад орлогоор олсон мөнгө үү гэдгийг тодруулдаг. Хөрөнгө орлогын мэдүүлгийг урд нь цаасаар авч ирсэн. Тухайн үед 230 орчим хүн үүнд хамрагддаг байсан. Эд нар төрийн өндөр алба хашдаг гэсэн үг.
 
Монгол Улсын засаг захиргааны нэгжийг авч үзвэл төрийн албан хаагч олон шүү дээ. Хөрөнгө орлогын мэдүүлгийг 2012 оноос хойш цахимаар гаргадаг болсон. Үүнээс хойш 40 мянга гаруй хүний хөрөнгө орлогын мэдүүлэг авч Авлигатай тэмцэх газар цахим хурдастаа нийтэлж байна. Төрийн өндөр албан тушаалд УИХ, Үндсэн хуулийн Цэц, Шүүхийн ерөнхий зөвлөлийн гишүүд зэрэг хүмүүс ордог. Тэднээс УИХ-ын гишүүд хөрөнгө орлогын мэдүүлгээ хянуулдаггүй. Тэдний хувийн ашиг сонирхол, хөрөнгө орлогын мэдүүлгийг УИХ-ын Ёс зүйн дэд хороонд нэгтгэдэг. Үүнийг нь Авлигатай тэмцэх газар авч цахим хурдастаа нийтэлдэг.
 
Гэхдээ УИХ-ын гишүүд хөрөнгө орлогоо үнэн зөв мэдүүлсэн эсэх, хөрөнгийн эх үүсвэр юу вэ гэдгийг Авлигатай тэмцэх газар шалгах эрхгүй. Зөвхөн мэдээллийг нь авдаг. Жишээлбэл УИХ-ын гишүүн А гэдэг хүний хөрөнгө өмнөх оныхоос огцом нэмэгдсэн байвал шалгах боломжгүй гэсэн үг. Харин Авлигын эсрэг хуульд “УИХ-ын гишүүний хөрөнгө орлогын мэдүүлгийг Ёс зүйн дэд хороо, Хууль зүйн байнгын хороо тус тус өргөдөл гомдолд үндэслэн шалгах бөгөөд эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэх зөрчил илэрвэл зохих байгууллагад шилжүүлнэ” гэсэн заалт бий.
 
-Яагаад?
 
-УИХ Авлигын эсрэг хуулийг батлахдаа Авлигатай тэмцэх газарт УИХ-ын гишүүдийн хөрөнгө орлогыг хянах эрх өгөөгүй. Монгол Улсын төрийн эрхийг барих дээд байгууллага нь УИХ. УИХ-ын гишүүд цэвэр тунгалаг, хууль ёсны хэн ч итгэж болох шударга байж Монгол Улсад шударга ёс ярих учиртай. Гэтэл УИХ-ын 76 гишүүний хөрөнгө орлого хууль ёсны байна уу үгүй юу гэдгийг хэн ч шалгадаггүй шүү.
 
Ийм учраас УИХ-ын гишүүдийн хөрөнгө орлогын мэдүүлгийг шалгах асуудлыг Авлигын эсрэг хуульд оруулах ёстой. Гэтэл ард иргэд УИХ-ын гишүүдийн хувийн ашиг сонирхол, хөрөнгө орлогыг шалгадаг гэж ойлгодог. Харин УИХ-ын гишүүн атлаа Засгийн газрын танхимд орсон тохиолдол байдаг. Тэр хүмүүсийн хөрөнгө орлогыг төрийн алба гэдэг утгаар нь шалгадаг. Шударга ёс тогтооно гэж байгаа бол төрийн эрх барих дээд байгууллага УИХ-ын гишүүд хөрөнгө орлогоо шалгуулдаг байх хэрэгтэй. Ингэж байж ард түмний элч төлөөлөгч, Монгол Улсын хувь заяаны төлөө хараат бусаар шийдвэр гаргах хүмүүс юм гэдэг итгэл үнэмшил төрүүлэх ёстой.
 
-Тэгэхээр УИХ-ын гишүүд Авлигын эсрэг хууль батлахдаа өөрсдийгөө шалгуулахгүй гэсэн шийдвэр гаргаж. Ийм учраас өөрсдийгөө шалгуулахаар хуульд өөрчлөлт оруулах болов уу даа?
 
-Одоо үйл ажиллагаа явуулж байгаа УИХ-д авлигаас ангид байя, нийгмээ шударга болгоё, хууль бусаар төсвийн мөнгийг идэх, тендер, концесс зувчуулах асуудалд цэг тавья гэдэг ашиг сонирхол алга. Бид олонх, төрийн эрх барьж байгаа гэдэг өнгө аясаар аливаа асуудалд хандаж байна.
 
Тухайлбал, Монгол Улсын төрийн албан тушаалтнуудыг томилдог хүнээр Авлигатэй тэмцэх газрын даргыг томилуулдаг болгох хууль баталж байгаа хүмүүс шүү дээ. Саяхан УИХ-ын гурван гишүүний хууль бус байж болох хөрөнгө гарч ирлээ. Гэтэл Авлигатай тэмцэх газар үүнийг шалгах боломжгүй. Тэгэхээр үндэслэлгүй хөрөнгөждөг, том хулгай хийдэг хүмүүс төр бариад байгаа учраас Монгол Улсад шударга байдал, хууль ёс тогтох боломж алга. Дээрээс нь утсаар ярьж удирдаад хулгайч нараа хамгаалдаг. Үүнд тээг саад болсон хүн ажил, амьдралгүй болж байна. Ард иргэдийн өдрөөс өдөрт, цагаас цагт дордож байхад хөрөнгө орлогоо шалгуулдаггүй УИХ-ын гишүүдийн хөрөнгө орлого өсч байна.
 
-УИХ-ын гишүүнээс буусны дараа хөрөнгө орлого нь үндэслэлгүй өссөн гэдгийг нь шалгах боломж бий юү?
 
-Төрийн алба хашихгүй бол шалгахгүй. Авлигын эсрэг хуулийн 14-р зүйлд хөрөнгө орлогын мэдүүлэг авч шалгах төрийн албан тушаалтнуудыг тодорхой заасан байдаг. Үүнийгээ л шалгана. Хуулиас гадуур хэнийг ч шалгаж чадахгүй шүү дээ. Улс төрийн өндөр албан тушаалтан УИХ-ын гишүүд хөрөнгө орлогоо мэдүүлдэг боловч түүнийг нь шалгах боломжгүй юм.
 
-Авлигатай тэмцэх газар хөрөнгө орлогын мэдүүлэг одоо авч байгаа. Энэ ажил дуусах болж байгаа юу?
 
-Хөрөнгө орлогын мэдүүлэг авах хугацаа хоёрдугаар сарын 1-нд дуусдаг. Одоо 2020 оны хөрөнгө орлогын мэдүүлэг гарна гэсэн үг. Авлигатай тэмцэх газар хөрөнгө орлогын мэдүүлгийг шалгаж нягтлаад цахим хурдастаа байрлуулна. Авлигын эсрэг хуулийн 14 дүгээр зүйлийн 1-т зааснаар хөрөнгө орлогын мэдүүлгийг тухайн оны хоёрдугаар улиралд багтааж олон нийтэд мэдээлэх үүрэгтэй.
 
-Хөрөнгө орлогын мэдүүлгийг шалгах явцад үндэслэлгүй, эх үүсвэр тодорхойгүй орлого нь тогтоогдсон асуудал байдаг уу?
 
-Байдаг. Авлигатай тэмцэх газар сүүлийн гурван жилд хараат бусаар сайн ажилласан. Нийгмийн шаардлага, цаг хугацааны эхээр бултах газаргүй болсон учраас хяналт шалгалтаа сайжруулсан. Бас олон улсын байгууллагуудтай хамтран ажиллаж байна. Ийм учраас оффшор дансанд байгаа мөнгө олны нүдэнд ил болж байгаа юм. Дэлхий дахинд авлигатай тэмцэх ажил шат ахилаа. Монгол Улс ч үүнээс хоцрохгүй зүтгэж байна.
 
Тэгэхээр шударга ёсыг тогтоохын тулд төрд байгаа, тэр дундаа УИХ-ын гишүүд үлгэр дууриал үзүүлээч ээ. Тэд өөрсдөө хөрөнгө орлогоо ил тод мэдээлдэг, шалгуулдаг болох хэрэгтэй. УИХ-ын 76 гишүүн санаачилга гаргаад Авлигатай тэмцэх газарт хөрөнгө орлогын мэдүүлгээ өгөөд хөрөнгөө баталгаажуулая, эх үүсвэрээ мэдээлье, шалгуулая ингэж байж ард түмний өмнө шударга ёс ярих эрхээ олж авая гэж хэлэх цаг нь болсон. Гэвч ингэхийг хүсэхгүй байна.
 
Шударга ёс тогтоохгүй байна. Зөрчлийн хуулийг аваад үзэе. Иргэд хөдлөөд л 500 мянган төгрөгөөр торгуулдаг. Энэ тийм бага мөнгө биш. Монголын ард түмэнд 50 мянган төгрөг ч их мөнгө шүү дээ. Гэтэл байгаль дэлхий сүйтгэсэн хохирол учруулсан чинээлэг хүмүүст ногдуулах торгууль бага байгаа. Тухайлбал, 50, 150, 450 мянган төгрөг байна. Дээд тал нь таван сая төгрөг. Бие үнэлэгчийг 20 мянга, мансууруулах бодис хэргэлсэн хүнийг 50 мянган төгрөгөөр торгодог. Архи зориулалтын бусаар үйлдвэрлэсэн хувь хүнд 450 мянга, хуулийн этгээдэд гурван сая төгрөгийн торгууль ногдуулдаг. Ингээд харвал монголчуудыг бие үнэлүүлэх, мансууруулах бодис хэрэглэх, хууль зөрчиж архи үйлдвэрлэх, байгаль дэлхийгээ сүйтгээрэй гэсэн үг болж таарах нь.
 
УИХ нийгмийг бусниулах бужигнуулах, дордуулах, муу байлгах хууль батлаад сууж байна. Ийм учраас ард иргэд УИХ-ын хууль бус үйлдэл, хөрөнгө орлогыг хянах мантай. Ийм л бодлого эрх баригчид хэрэгжүүлж байна. Хуулиар Монгол Улсын газар нутгийг сүйтгэх, хүн ардыг нь хүчгүй, ядууруулах зэрэг нийгмийн муу үзэлтэй байлгахыг хөхүүлэн дэмжсэн хуулийг УИХ өнөөдөр баталж байна шүү дээ. Ийм учраас УИХ-ын гишүүд Үндсэн хуульд заасан шударга нийгэм байгуулна гэж яриад суух эрхгүй юм. УИХ-ын гишүүд өөрсдийн хөрөнгө орлогоо шалгуулах боломж олгох, олон улсын гэрээ конвенцоор хүлээсэн үүргээ биелүүлж Авлигатай тэмцэх газрыг хараат бусаар ажиллуулаач ээ.
 
Ерөнхий сайд Авлигатай тэмцэх газрын даргыг томилуулдаг болсон хууль баталснаар энэ газрыг өөрсдийн гартаа авчихлаа. Бас шүүхийг халаасалчихлаа. Шүүхийн ерөнхий зөвлөл, сахилгын хорооны гишүүдийн дийлэнхийг УИХ томилдог болсон.
 
Ямар ч хараа хяналтгүй, шалгуулдаггүй хамгийн том хулгайч нар УИХ-д орчихоод хулгайчийг хамгаалдаг шүүх, Авлигатай тэмцэх газартай боллоо. Эрх баригчид ард түмнээ хуулийн аргаар дордуулсан, Монгол Улсын тусгаар тогтнолыг сарниулсан үйлдэл гаргаж байна. УИХ-ын гишүүд өөрсдийн хөрөнгө орлогоо шалгуулаач, тэгж байж энэ улсыг удирдаач, төрийн эрхийг бариач гэж уриалая.
 
-Зарим хуульч Ерөнхий сайд Авлигатай тэмцэх газрын даргыг томилох санал гаргадаг болсон. Ийм учраас одоо Авлигатай тэмцэх газар гэж байгаад хэрэггүй. Харин Прокурорын мөрдөн байцаах албыг сэргээх хэрэгтэй гэсэн байр суурь илэрхийлэх боллоо. Энэ талаар ямар байр суурьтай байна вэ?
 
-Монгол Улсад Прокурорын мөрдөн байцаах алба арав гаруй жил ажилласан. Гэвч хуулийн байгууллага дамнасан, төрд гарсан хулгайч нарыг илрүүлсэн ажил хийгээгүй. Дандаа л хурандаагаас доош цолтой хүмүүсийг л чангалсан байдаг. Монгол Улс хуультай, хуулийн дор хүн бүр тэгш шүү гэдгийг сануулсан ажил огт хийгээгүй юм. Харин Авлигатай тэмцэх газар сүүлийн гурван жилд өндөр төвшин авлигатай яаж тэмцэж, илрүүлж байгаа нь иргэд ил байна. Сүүлийн 30 жилийн хугацаанд Ерөнхий сайдууд, Засгийн газрын гишүүдэд Авлигын эсрэг хуулийг сануулж байгаагүй. Монгол хуультай шүү.
 
Хуульд хэн ч баригдана шүү. Төр түмнээсээ урвасан хэн ч хариуцлага хүлээдэг гэдгийг ойлгуулсан ажил хийж байна. Ийм учраас өнөөдөр төр барьж байгаа хулгайч нар өөрсдийгөө ялаас чөлөөлөхийн тулд ажиллах боллоо. Ард түмнийг хулгайч бол. Тэгвэл сайхан амьдарна гэсэн ойлголт бий болгохын төлөө ажиллаад байна. Хонгконг авлигагүй бүс нутаг гэж дэлхийд нэгдүгээрт жагсдаг. Гэвч тэнд 1000 гаруй ажилтантай Авлигатай тэмцэх газар ажиллаж байгаа.
 
Тэгэхээр тэнд авлига байж л байна гэсэн үг. Ийм учраас авлига бүр мөсөн арилдагүй байх нь. Өнөөдөр манай улсад хороон даргаас өгсүүлээд авлига авдаг болсон. Авлига бүр ил тод харагдаж байна. Ийм нөхцөлд Авлигатай тэмцэх газрыг татан буулгана гэдэг бол авлигачид бид хяналтгүй, хуульд захирагдахгүй шүү л гэсэн асуудал болно. Ийм л дуу хоолой шүү дээ.
 
-Тэгэхээр УИХ Шүүхийн тухай хууль, Авлигын эсрэг хуульд дахин өөрчлөлт оруулж алдаагаа засахгүй гэж ойлгож болох нь?
 
-Үндсэн хуульд төрийн эрх мэдэл ард түмний гарт байна гэж заасан. Ард түмэн авлигач, хулгайчдыг хамгаалсан хуулийг хүлээн зөвшөөрөөд сууна гэж байхгүй. Ард түмний шударга ёсны төлөөх тэмцэл юунд ч дийлдэггүй. Ийм учраас шударга ажилладаг, ард иргэдийн төлөө ажилладаг хүмүүсийг төрд гарах механизмыг бүрдүүлэх ёстой.
Дэлгэрэнгүй ...

Улс төр

Улс төрийн намын тухай хуулийг дагаж мөрдөх журмын тухай хуульд өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төслийг анхны хэлэлцүүлэгт шилжүүлэв

Нийтэлсэн

-

Нийтэлч

Улсын Их Хурлын 2024 оны намрын ээлжит чуулганы өнөөдрийн үдээс өмнөх нэгдсэн хуралдаан 10 цаг 06 минутад гишүүдийн 52.4 хувийн ирцтэй эхэлж, Улс төрийн намын тухай хууль /Шинэчилсэн найруулга/-ийг дагаж мөрдөх журмын тухай хуульд өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төслийн хэлэлцэх эсэхийг үргэлжлүүллээ.

Улсын Их Хурлын чуулганы 2024 оны 11 дүгээр сарын 28-ны өдрийн хуралдаанаар төслийн хэлэлцэх эсэх хэлэлцүүлгийг эхлүүлсэн бөгөөд өнөөдрийн хуралдаанаар санал хураалт явуулав. Чуулганы нэгдсэн хуралдаанд оролцсон Улсын Их Хурлын 68 гишүүний олонх дэмжив. Иймд анхны хэлэлцүүлэгт бэлтгүүлэхээр харьяалах Байнгын хороонд шилжүүллээ.

Дараа нь Цөмийн аюулгүй ажиллагааны тухай конвенц соёрхон батлах тухай хуулийн төслийн хэлэлцүүлгийг үргэлжлүүлж, соёрхон батлахыг дэмжих эсэхээр санал хураалт явуулахад санал хураалтад оролцсон гишүүдийн олонх дэмжив. Мөн Цөмийн материалыг биечлэн хамгаалах тухай конвенцын 2005 оны нэмэлт, өөрчлөлтийг соёрхон батлах тухай хуулийн төслийн хэлэлцүүлгийг үргэлжлүүлж, соёрхон батлахыг дэмжих эсэхээр санал хураалт явуулсан. Чуулганы нэгдсэн хуралдаанд оролцсон Улсын Их Хурлын 76 гишүүний 70 нь дэмжин, баталлаа. Бага хэмжээний цөмийн материалын шинэчилсэн протоколыг соёрхон батлах тухай хуулийн төслийн хэлэлцэх эсэх хэлэлцүүлэг 2024 оны 11 дүгээр сарын 28-ны өдрийн хуралдаанаар эхэлсэн бөгөөд өнөөдрийн хуралдаанаар санал хураалт явуулав. Чуулганы нэгдсэн хуралдаанд оролцсон Улсын Их Хурлын 76 гишүүний 90.8 хувь нь дээрх хуулийн төслийг соёрхон батлахыг дэмжлээ.

Монгол Улсын Их Хурлын чуулганы хуралдааны дэгийн тухай хуулийн 46 дугаар зүйлийн 46.1.3-т “Улсын Их Хурал энэ хуулийн 46.1.2-т заасан хууль, тогтоолын эцсийн найруулгатай танилцаж ёсчлохыг зөвшөөрөх” гэж заасны дагуу Цөмийн энергийн тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай хууль болон хамт баталсан хуулиудын эцсийн найруулгыг сонсов.

Монгол Улсын 2025 оны төсвийн тухай хууль болон хамт баталсан хууль, тогтоолд бүхэлд нь тавьсан Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн хоригийг Монгол Улсын Их Хурал хүлээж авсантай холбогдуулан хууль, тогтоолд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах асуудал хэлэлцэх дэгийн тухай хуулийн төслийг хэлэлцэж, Ёс зүй, дэгийн болон Хууль зүйн байнгын хорооны хамтарсан санал, дүгнэлтийг Улсын Их Хурлын гишүүн Ч.Лодойсамбуу танилцууллаа.

Улсын Их Хурлаас 2024 оны 11 дүгээр сарын 08-ны өдөр баталсан Монгол Улсын 2025 оны төсвийн тухай хууль болон хамт баталсан хууль, тогтоолд Монгол Улсын Ерөнхийлөгч 2024 оны 11 дүгээр сарын 19-ний өдөр бүхэлд нь хориг тавьсныг Улсын Их Хурал 2024 оны 11 дүгээр сарын 22-ны өдөр хүлээн авсан.

Ёс зүй, дэгийн болон Хууль зүйн байнгын хорооны 2024 оны 11 дүгээр сарын 27-ны өдрийн хамтарсан хуралдаанаас Монгол Улсын Ерөнхийлөгчөөс Монгол Улсын 2025 оны төсвийн тухай хууль болон хамт баталсан хууль, тогтоолд бүхэлд нь тавьсан хоригийг Улсын Их Хурал хүлээн авсантай холбогдуулан хууль, тогтоолыг хэрхэн хэлэлцэх талаар санал боловсруулах үүрэг бүхий ажлын хэсгийг байгуулсан юм. Улсын Их Хурлын гишүүн Ч.Лодойсамбуу ажлын хэсгийг ахалж, бүрэлдэхүүнд нь Улсын Их Хурлын гишүүн А.Ариунзаяа, Д.Ганмаа, М.Нарантуяа-Нара, П.Сайнзориг, Ц.Сандаг-Очир, Х.Тэмүүжин, Г.Уянгахишиг, Б.Хэрлэн нар ажиллажээ.

Ажлын хэсэг 2 удаа хуралдаж, Монгол Улсын Их Хурлын чуулганы хуралдааны дэгийн тухай хуулийн 16 дугаар зүйлд заасан “Хуралдааны дэгээр зохицуулаагүй асуудлыг хэлэлцэх журам”-ыг баримтлан Монгол Улсын 2025 оны төсвийн тухай хууль болон хамт баталсан хууль, тогтоолд Монгол Улсын Ерөнхийлөгчөөс бүхэлд нь тавьсан хоригийг Улсын Их Хурал хүлээж авсантай холбогдуулан хууль, тогтоолд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах асуудлыг хэлэлцэх дэгийн тухай хуулийн төсөл боловсруулан энэ сарын 28-ны өдөр Ёс зүй, дэгийн болон Хууль зүйн байнгын хорооны хамтарсан хуралдаанд танилцуулжээ.

Дээрх санал, дүгнэлттэй холбогдуулан Улсын Их Хурлын гишүүн Д.Батбаяр, Н.Наранбаатар, Л.Мөнхбаясгалан, С.Эрдэнэбат, Ц.Идэрбат, Х.Ганхуяг, Ж.Батжаргал, Д.Ганбат, Ц.Даваасүрэн, С.Амарсайхан, Д.Батлут, З.Мэндсайхан, М.Бадамсүрэн нар асуулт асууж, хариулт авсан. Гишүүд Монгол Улсын Их Хурлын чуулганы хуралдааны дэгийн тухай хуульд өөрчлөлт оруулан, Ерөнхийлөгч төсвийн тухай хуульд бүхэлд нь хориг тавьсан тохиолдолд шийдвэрлэх зохицуулалтыг тусгах нь зүйтэй гэдэг байр суурийг илэрхийлж, энэ талаар ажлын хэсгийн ахлагч болон Байнгын хороодын дарга нараас хариулт, тайлбарыг авсан юм. Түүнчлэн орон нутгийн төсвийн хэлэлцүүлгийн цаглавартай холбоотой тодруулгыг Сангийн сайдаас асууж, хариулт авсан.

Дараа нь Байнгын хороодын саналаар Монгол Улсын 2025 оны төсвийн тухай хууль болон хамт баталсан хууль, тогтоолд бүхэлд нь тавьсан Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн хоригийг Монгол Улсын Их Хурал хүлээж авсантай холбогдуулан хууль, тогтоолд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах асуудал хэлэлцэх дэгийн тухай хуулийн төслийг эцэслэн батлахыг дэмжих санал хураалт явууллаа. Санал хураалтад Улсын Их Хурлын 81 гишүүн оролцож, 55 нь дэмжив. Монгол Улсын Их Хурлын чуулганы хуралдааны дэгийн тухай хуулийн 44 дүгээр зүйлийн 44.2-т “Нэгдсэн хуралдаанд хуулийн төслийг эцэслэн батлах санал хураалт явуулах бөгөөд Улсын Их Хурлын нийт гишүүний олонх дэмжсэн бол эцэслэн баталсанд тооцно” гэж заасан байдаг.

Хуулийн төсөл ийнхүү батлагдаагүй учир Улсын Их Хурлын дарга Д.Амарбаясгалан Монгол Улсын Их Хурлын чуулганы хуралдааны дэгийн тухай хуулийн 90 дүгээр зүйлийн 90.8, 90.9 дэх заалтыг баримтлан Ёс зүй, дэгийн болон Хууль зүйн байнгын хороо хамтарсан хуралдаанаа хийж, холбогдох асуудлыг хэлэлцэхийг даалгав. Үүгээр чуулганы үдээс өмнөх нэгдсэн хуралдаан завсарлалаа гэж Улсын Их Хурлын Хэвлэл мэдээллийн газраас мэдээлэв.

Дэлгэрэнгүй ...

Улс төр

Хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэдэд чиглэсэн бодлого, шийдвэр, үйл ажиллагааг бүх талаар дэмжинэ

Нийтэлсэн

-

Нийтэлч

Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн ивээл дор зохион байгуулж буй “Хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэдийн хөгжил оролцоо-2024” үндэсний чуулган Төрийн ордонд эхэллээ.

Чуулганаар “Хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэдийн хөгжил, оролцоог хангах төрийн бодлого, ололт амжилт, тулгамдсан асуудал”, “Эрх зүйн орчны шинэчлэл”, “Нийгмийн оролцоог хангахад иргэний нийгмийн байгууллагын үүрэг, хариуцлага,” “Тогтвортой хөгжилд хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэдийн оролцоо-Олон улсын байгууллагын дэмжлэг, хамтын ажиллагаа” зэрэг сэдвийг хэлэлцэж, зөвлөмж гаргах юм.

Мөн салбар хуралдаанаар Хөгжлийн бэрхшээлтэй хүний эрхийг хангах зөвлөлийн үүрэг, оролцоо, төр, хувийн хэвшил болон төр, иргэний нийгмийн байгууллагын түншлэл, хамтын ажиллагааны талаар хэлэлцэнэ.

Үндэсний чуулганыг Ерөнхийлөгч Ухнаагийн Хүрэлсүх нээж хэлсэн үгэндээ, хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэдийн эрх, хөгжил, хамгаалал, оролцоо нь Ерөнхийлөгч, төр, засгийн бодлого, үйл ажиллагааны тэргүүлэх чиглэл гэдгийг тэмдэглэлээ.

Хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэдээ дэмжих, тэдний сайн сайхан амьдралын төлөөх аливаа бодлого, шийдвэр, санал, санаачилга, үйл ажиллагааг бүх талаар дэмжиж ажиллахаа илэрхийллээ.

“Тэрбум мод”, “Хүнсний хангамж, аюулгүй байдал”, “Цагаан алт”, “Эрүүл монгол хүн” болон “Хархорум хот” үндэсний хөдөлгөөнд хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэдийн оролцоог нэмэгдүүлнэ гэдгээ хэлэв.

Манай улсад 111 мянга гаруй иргэн хөгжлийн бэрхшээлтэй. Эдгээрийн 84 хувь буюу 93 мянга нь хөдөлмөрийн насных хэдий ч 15 мянга нь л ажил хөдөлмөр эрхэлж байна.

Иймээс төрийн байгууллага, аж ахуйн нэгжүүд тэднийг ажлын байраар хангах хуулиар хүлээсэн үүргээ биелүүлэх, орлого, амьжиргааг нь сайжруулах, нийгмийн хамгаалал, боловсрол, эрүүл мэндийн үйлчилгээг чанартай, хүртээмжтэй хүргэх нь чухал байгааг тэмдэглэлээ.

Ялангуяа хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэн бүрийг баялаг бүтээгч, үйлдвэрлэгч болгохын төлөө ажиллах, санхүүжилтээ нэмэгдүүлэх, онцлогт нь тохирсон ажил, хөдөлмөрийн шинэлэг хэлбэр, үйлчилгээг өргөжүүлэх шаардлагатайг онцлов.

Орон сууцны зээлийн нөхцөлийг сайжруулах, түрээсийн, нийтийн, амины орон сууцны хангамж, хүртээмжийг нэмэгдүүлэх, үйлдвэрлэлийн болон ахуйн осол, гэмтлээс шалтгаалсан олдмол хэлбэрийн хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэдийн тоо жил ирэх тусам нэмэгдэж байгаад дүгнэлт хийж ажиллахыг Засгийн газарт чиглэл болголоо.

2017-2021 оны Засгийн газар Хөгжлийн бэрхшээлтэй хүний хөгжлийн газар, Хөгжлийн бэрхшээлтэй хүүхдийн сэргээн засах хөгжлийн төв байгуулах, Хараагүй хүмүүсийн хөдөлмөр, сургалтын үйлдвэрийг Хөдөлмөр, сургалт, хөгжлийн төв болгон өргөтгөх шийдвэр гаргаж байлаа.

Сүүлийн жилүүдэд ч тулгамдаж буй асуудлуудыг шийдвэрлэх чиглэлээр цөөнгүй арга хэмжээ хэрэгжүүлж байна.

Энэ хүрээнд нийгмийн халамжийн тэтгэвэр, тэтгэмжийг нь тодорхой хувиар нэмж, танхимын сургалт болон хөгжлийн үйлчилгээнд хамрагдах боломжгүй хөгжлийн бэрхшээлтэй хүүхдүүдийг дэмжих үйлчилгээг хөгжүүлэх, орон нутагт Хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэний хөгжлийн төв, Хөдөлмөр эрхлэлтийг дэмжих төвүүдийг байгуулж байна.

Улс төрийн оролцоог нь нэмэгдүүлэхэд анхаарсны дүнд УИХ-д хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэдийг төлөөлсөн хоёр гишүүн сонгогдсон. Мөн манай тамирчид Паралимпын наадмаас нэг алт, гурван мөнгөн медаль авсан нь хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэдийн хөгжил, нийгмийн оролцоог нэмэгдүүлэх чиглэлд ахиц дэвшил, үр дүн гарч байгаагийн илрэл гэж Ерөнхийлөгч хэлсэн үгэндээ дурдлаа.

Дэлхийн улс орнууд ирэх сард тохиох “Хөгжлийн бэрхшээлтэй хүний эрхийн олон улсын өдөр”-ийг “Хүртээмжтэй, тогтвортой ирээдүйн төлөөх хөгжлийн бэрхшээлтэй хүмүүсийн манлайллыг нэмэгдүүлье” уриан дор тэмдэглэх юм.

Дэлгэрэнгүй ...

Улс төр

Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ Саудын Арабын Хаант Улс, Арабын Нэгдсэн Эмират Улсад ажлын айлчлал хийнэ

Нийтэлсэн

-

Нийтэлч

Монгол Улсын Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ 2024 оны арванхоёрдугаар сарын 1-9-нд Саудын Арабын Хаант Улсын Эр-Рияд хотноо зохион байгуулагдах Цөлжилттэй тэмцэх тухай НҮБ-ын конвенцын Талуудын 16 дугаар бага хуралд (UNCCD COP16) оролцох үеэр Саудын Арабын Хаант Улс болон Арабын Нэгдсэн Эмират Улсад ажлын айлчлал тус тус хийнэ.

Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ НҮБ-ын конвенцын Талуудын 16 дугаар бага хуралд тус хурлын дараагийн даргалагчийн хувиар оролцож, цөлжилт, уур амьсгалын өөрчлөлт, газрын доройтлын асуудлаарх Монгол Улсын Засгийн газрын байр суурийг илэрхийлж, үндэсний түвшинд хэрэгжүүлж буй бодлого, үйл ажиллагааг танилцуулахын зэрэгцээ НҮБ-ын Ерөнхий нарийн бичгийн даргын орлогч Амина Мохаммед, Цөлжилттэй тэмцэх тухай НҮБ-ын конвенцын Гүйцэтгэх нарийн бичгийн дарга Ибрахим Тио, НҮБ-ын Хөгжлийн хөтөлбөрийн захирагч Аким Штайнер нартай тус тус уулзаж, харилцаа, хамтын ажиллагааны асуудлаар санал солилцоно. Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ мөн бага хурлын үеэр болох Усны дээд түвшний уулзалтад оролцож, Монгол Улсын байр суурийг илэрхийлнэ.

Монгол Улсын Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ Саудын Араб, Эмират Улсад ажлын айлчлал хийх үеэр тухайн орнуудын удирдлагатай уулзаж, хоёр талын харилцааг хөгжүүлэх, эдийн засгийн агуулгаар баяжуулах, чингэхдээ хот бүтээн байгуулалт, цахим хөгжил, хиймэл оюун ухаан, төрийн үйлчилгээ зэрэг салбарт хамтын ажиллагааг өргөжүүлэх асуудлаар дэлгэрэнгүй санал солилцоно.

Дэлгэрэнгүй ...
Сутралчилгаа
Нийгэм14 цаг өмнө

Авто замын салбарын өвөлжилтийн бэлтгэл 100 хувь хангагджээ

Нийгэм15 цаг өмнө

Улаанбаатар хотын Ерөнхий менежерийн 23 дугаар шуурхай зөвлөгөөн боллоо

Улс төр15 цаг өмнө

Улс төрийн намын тухай хуулийг дагаж мөрдөх журмын тухай хуульд өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төслийг анхны хэлэлцүүлэгт шилжүүлэв

Нийгэм16 цаг өмнө

Монгол үндэсний бөхийн багийн халз барилдаан болно

Нийгэм18 цаг өмнө

12 дугаар сарын 1-нээс техникийн үзлэг, оношилгоонд ороогүй, татвар төлөөгүй, торгуультай тээврийн хэрэгслийг замын хөдөлгөөнд оролцуулахгүй

Улс төр18 цаг өмнө

Хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэдэд чиглэсэн бодлого, шийдвэр, үйл ажиллагааг бүх талаар дэмжинэ

Нийгэм19 цаг өмнө

Т.Дүүрэнг нэг сарын хугацаагаар цагдан хорилоо

Улс төр21 цаг өмнө

Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ Саудын Арабын Хаант Улс, Арабын Нэгдсэн Эмират Улсад ажлын айлчлал хийнэ

Эдийн засаг21 цаг өмнө

“Тэнгэр даатгал” ХХК-ийн хувьцааны анхдагч зах зээлийн арилжааг нээх цан цохих ёслол боллоо

Нийгэм22 цаг өмнө

ГССҮТ Вьетнам улсын Ханой хотын Анагаах ухааны их сургуультай хамтарч ажиллана

Дэлхий дахинд22 цаг өмнө

Уганда улсад хөрсний гулгалтын улмаас 15 хүн амь насаа алдаж, 100 гаруй иргэн ор сураггүй болжээ

Энтертайнмент22 цаг өмнө

“Тунгалаг тамир” роман франц хэлээр хэвлэгдлээ

Нийгэм22 цаг өмнө

СХД-ийн хэмжээнд 749.5 тонн давсны нөөцтэй байна

Нийгэм22 цаг өмнө

Хүний папиллома вирусийн дархлаажуулалтыг орон даяар эхлүүллээ

Улс төр2 өдөр өмнө

Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх: Ногоон хөгжлийг эрчимжүүлэхэд үндэсний зөвшилцөл нэн чухал

Энтертайнмент2 өдөр өмнө

“Токио-2024”-гийн их дуулгад Монголын 20 жүдоч өрсөлдөнө

Улс төр2 өдөр өмнө

Европын сэргээн босголт, хөгжлийн банкны Евразийн дэд бүтэц хариуцсан захирлыг хүлээн авч уулзав

Нийгэм2 өдөр өмнө

АТГ: Нийтийн албанд томилогдох 761 иргэний урьдчилсан мэдүүлгийг шалгав

Нийгэм2 өдөр өмнө

Шивээхүрэн-Сэхээ, Цагаандэл Уул-Өлзий боомтод хийж буй бүтээн байгуулалтын талаар мэдээлэл солилцов

Нийгэм2 өдөр өмнө

ЦЕГ: Алба хаагчдын нийгмийн асуудлыг шийдвэрлэх чиглэлээр ажиллаж байна

Дэлхий дахинд2 өдөр өмнө

БНСУ-д 117 жилийн дараа 16.5 см зузаан цас оржээ

Нийгэм2 өдөр өмнө

Монгол Улсаас юникорн “төрүүлэх” суурийг тавилцах үндэсний зөвлөлийн анхдугаар хурал боллоо

Нийгэм2 өдөр өмнө

Б.Одбаяр: Ирэх оноос хотын гол гудамж, замуудын явган замыг стандартын дагуу өргөтгөн шинэчилнэ

Нийгэм2 өдөр өмнө

Хөвсгөл аймгийн Галт суманд газар хөдөлжээ

Нийгэм3 өдөр өмнө

Ажил олгогч, ажилтны хоорондын хөдөлмөр эрхлэлтийн харилцааны зөв соёлыг төлөвшүүлэх 35 мэргэшсэн зөвлөх бэлтгэж байна

Улс төр3 өдөр өмнө

ЗГ: Дөрвөн улирлын турш жуулчин хүлээн авах боломжийг бүрдүүлнэ

Улс төр3 өдөр өмнө

Болзошгүй хүндрэлийг тооцоолон өвөлжилтийн бэлтгэлийг тасралтгүй хангах шаардлагатайг анхаарууллаа

Энтертайнмент3 өдөр өмнө

Улс тунхагласны түүхт ойн барилдаанд залуу заан С.Сүхбат түрүүллээ

Нийгэм4 өдөр өмнө

Нийслэлийн иргэдийн спортын XII наадмын шигшээ тоглолтууд эхэллээ

Улс төр4 өдөр өмнө

Монгол Улсын төрийн далбааг мандуулж, жанжин Д.Сүхбаатарын хөшөөнд цэцэг өргөлөө

24 баримт6 жил өмнө

“MCS” хэмээх эзэнт гүрний эцэг болсон Ж.Оджаргалын 24 баримт

Эдийн засаг4 жил өмнө

“Гоо брэнд”-ийн онцлох 24

Бусад4 жил өмнө

ХӨГШРӨЛТИЙН ЭСРЭГ ХАМГИЙН ҮР ДҮНТЭЙ ТАРИЛГА ЭМЧИЛГЭЭ БОЛ SMART PRP

24 баримт6 жил өмнө

М.Энхболдын улс төрд сойсон тод од

Бусад6 жил өмнө

Хагасайн өдөр буюу бямба гаригт Улаанбаатарт бороо орно

Улс төр4 жил өмнө

Р.Батжаргал: Анхны жил 23-хан сая төгрөг өгч, нүүр улайлгаж байлаа. Одоо гуйхаа ч больсон

Эдийн засаг5 жил өмнө

ЭТТ ХК: Нэг сая орчим иргэний 1072 хувьцааны ногдол ашгийг шилжүүлээд байна

Энтертайнмент4 жил өмнө

Д.Пүрэвдорж:  Чингис шүлэг

Улс төр6 жил өмнө

М.Энхболд албан тушаалаасаа огцрохоор болжээ

Энтертайнмент6 жил өмнө

Харбины мөсөн баримлын тэмцээнд Монголын баг түрүүлжээ

Энтертайнмент6 жил өмнө

Нүцгэн төрхөө дэлгэцнээ мөнхөлсөн Б.Батмаагийн гэрэл зургаас

24 баримт3 жил өмнө

Тэргүүн хатагтай Баттулга асан Анжелика

Улс төр6 жил өмнө

Гэрлийн хурдаар хөрөнгөжсөн Ж.Мөнхбатын дараагийн нууц байшин

Энтертайнмент6 жил өмнө

Дуучин А.Түмэн-Өлзий нөхрөөсөө салж, ганц бие болсноо зарлалаа

24 баримт6 жил өмнө

Дуучин А.Хишигдалай /24 Фото/

Улс төр6 жил өмнө

С.Эрдэнэ ерөнхий сайд болно…

Дэлхий дахинд5 жил өмнө

Хятад муур, нохой, сарьсан багваахай зардаг захуудаа нээж эхэллээ

Нийгэм6 жил өмнө

Бодь группийн Л.Болдхуяг, Богд банкны гүйцэтгэх захирал Г.Саруул нарын офшор данс ил боллоо

Улс төр6 жил өмнө

Ж.Батзандан амаа барив

24 баримт6 жил өмнө

Жүжигчин Цэрэнболд: “Нэр алдарт хүрлээ гээд эхнэрээ солидог, голдог эр хүн би биш

Улс төр6 жил өмнө

Сахал Бат-Эрдэнэ Дамбын Хишгээд базуулжээ

Бусад6 жил өмнө

Э. Бат-Үүл, М.Сономпил нарын хэрэг шүүхэд шилжжээ

Улс төр6 жил өмнө

У.Хүрэлсүх дөрвөн гишүүнд УИХ-ын дарга болох санал тавьжээ

Улс төр6 жил өмнө

Говь-Алтай аймгийн ИТХ-ын даргын суудлыг булаасан Л.Батжаргал ял сонсох бололтой

Бусад6 жил өмнө

Өнөөдрийн халуухан зургууд… 18+

Нийгэм6 жил өмнө

Ус, дулааны төлбөр дээр хууль бус төлбөр нэмдэг байсныг илрүүлжээ

Нийгэм6 жил өмнө

Засгийн газрын 182 дугаар тогтоолтой холбогдуулан Нийслэлд мөрдөгдөх Хан-Уул дүүргийн Газрын үнэлгээний бүсийн хил хязгаарын санал авч байна

24 баримт5 жил өмнө

Өвгөн партизаны ач хүүд  цулбуураа атгуулсан алтайчууд

Улс төр6 жил өмнө

Б.Чойжилсүрэн гишүүн хувийн бизнестээ 19 тэрбум төгрөг завшсан уу?

Энтертайнмент6 жил өмнө

Маргааш “АЛУНГОО-2018” цомын эздийг өргөмжилнө

Нийгэм3 сар өмнө

“Улаанбаатар хот-Духуа инженеринг дэд бүтцийн хөгжлийн форум” эхэллээ

Нийгэм3 сар өмнө

Багануур дүүрэгт 50 мВт хүчин чадалтай Батарей хураагуурын станц барих ажлыг эхлүүллээ

Нийгэм5 сар өмнө

Уяанаасаа алдуурсан нохой 7-8 насны 2 хүүхдийг хазаж гэмтээсэн байна

Нийгэм5 сар өмнө

74 ширхэг түүх соёлын болон бурхан шашны эд өлгийн зүйл хулгайлсныг илрүүллээ

Бусад6 сар өмнө

Нэр дэвшигчдийн бүртгэл, сонгууль зохион байгуулалтын талаар Сонгуулийн ерөнхий хорооноос мэдээлэл хийлээ

Эдийн засаг7 сар өмнө

Монголбанкнаас Мөнгөний бодлогын шийдвэрийг танилцуулж байна

Нийгэм8 сар өмнө

Гал түймрийн аюулаас сэрэмжлэхийг онцгойлон анхаарууллаа

Эдийн засаг10 сар өмнө

Даатгалын тухай хуулийн төслийг шинэчилж, осол гамшгийн үед төсвийн мөнгөөр хохирол барагдуулдаг байдлыг багасгана

Бусад11 сар өмнө

Хөгжлийн банкны “Самурай” бондын өрийг хугацаанд нь төлж барагдуулахтай холбоотой өрийн дэвтэрт гарын үсэг зурж байна

Бусад12 сар өмнө

Томуу, томуу төст өвчний нөхцөл байдал, эмнэлгийн тусламж үйлчилгээнд тулгарч буй асуудлын талаар

Нийгэм12 сар өмнө

Томуу, томуу төст өвчний нөхцөл байдлыг танилцуулж байна

Бусад1 жил өмнө

Нийслэлийн нийтийн тээвэрт хийсэн парк шинэчлэл, худалдан авалтуудын материалыг АТГ-т шалгуулна

Нийгэм1 жил өмнө

Нийслэлийн Засаг даргад нэр дэвшүүлэх асуудлыг хэлэлцэж байна

Бусад1 жил өмнө

Олон тооны мал хулгайлах гэх хэргийн шүүх хуралдаан болж байна

Нийгэм1 жил өмнө

“Хөгжлийн банк”-ны гэх гэм буруугийн шүүх хурал 45 дахь өдрөө үргэлжилж байна

Нийгэм1 жил өмнө

Хөгжлийн банкны шүүх хурал 40 дэх өдрөө үргэлжилж байна

Улс төр2 жил өмнө

Гэрэгэ бондын төлбөрийг бүрэн төлж барагдууллаа

Нийгэм2 жил өмнө

“Хөгжлийн банк”-ны гэх эрүүгийн хэргийн шүүх хуралдаан /шууд/

Бусад2 жил өмнө

“Хөгжлийн банк”-ны гэх эрүүгийн хэргийн шүүх хуралдаан /шууд/

Улс төр2 жил өмнө

Засгийн газрын ээлжит хуралдаанаас гаргасан шийдвэрийг танилцуулж байна

Бусад2 жил өмнө

“Хөгжлийн банк”-ны гэх эрүүгийн хэргийн шүүх хуралдаан /шууд/

Нийгэм2 жил өмнө

“Хөгжлийн банк”-ны гэх эрүүгийн хэргийн шүүх хуралдаан /ШУУД/

Улс төр2 жил өмнө

Ж.Ганбат: Онцгой дэглэм тогтоосноос хойш нүүрс экспорт 2 дахин борлуулалтын орлого 3,9 дахин өссөн

Бусад2 жил өмнө

Засгийн газрын хуралдаанаас гаргасан шийдвэрийг танилцуулж байна

Улс төр2 жил өмнө

Засгийн газрын хуралдаанаас гаргасан шийдвэрийг танилцуулж байна

Эдийн засаг2 жил өмнө

МОНГОЛБАНК: Бодлогын хүүг хэвээр хадгалах шийдвэр гаргалаа

Улс төр2 жил өмнө

Засгийн газрын хуралдаанаар гаргасан шийдвэрийг танилцуулж байна

Улс төр2 жил өмнө

УИХ-ын 2023 оны Хаврын ээлжит чуулганы нээлт

Нийгэм2 жил өмнө

ШӨХТГ-аас “Олон улсын хэрэглэгчийн өдөр”-т холбогдуулан мэдээдэл хийж байна

Улс төр2 жил өмнө

Засгийн газрын зүгээс байгуулагдсан “Шүгэл” ажиллагааны ажлын хэсгээс мэдээлэл өгч байна

Сав шим